Cập nhật bảo mật 2026: Quyền riêng tư và trách nhiệm bảo vệ dữ liệu cá nhân

Luật Bảo vệ dữ liệu cá nhân (Luật số 91/2025/QH15) của Việt Nam đã chính thức có hiệu lực từ ngày 01/01/2026, trao quyền kiểm soát dữ liệu cá nhân cho mỗi công dân. Điều này có nghĩa là người dùng có quyền yêu cầu các nền tảng trực tuyến xóa hoặc chỉnh sửa dữ liệu của mình, đồng thời cần chú ý đến các quy định mới về xác thực tài khoản VNeID sẽ được siết chặt từ ngày 28/9/2026.

Những điểm chính cần biết

Luật Bảo vệ dữ liệu cá nhân có hiệu lực từ 01/01/2026, tăng cường quyền kiểm soát dữ liệu cá nhân của người dân.
Người dùng có quyền yêu cầu xóa hoặc chỉnh sửa dữ liệu cá nhân trên các nền tảng trực tuyến, nhưng quyền này có giới hạn.
Từ 28/9/2026, tài khoản VNeID có thể bị khóa nếu số thuê bao di động không còn chính chủ.
Các nền tảng trực tuyến có trách nhiệm minh bạch về việc thu thập và xử lý dữ liệu cá nhân.
Cần phân biệt rõ dữ liệu cá nhân cơ bản và dữ liệu cá nhân nhạy cảm để hiểu rõ quyền lợi.

Luật Bảo vệ dữ liệu cá nhân 2026: Khung pháp lý mới

Luật Bảo vệ dữ liệu cá nhân (Luật số 91/2025/QH15) được Quốc hội thông qua ngày 26/6/2025 và chính thức có hiệu lực từ ngày 01/01/2026. Đây là một bước tiến quan trọng trong việc bảo vệ quyền riêng tư và an ninh dữ liệu trong kỷ nguyên số tại Việt Nam. Luật này thiết lập một khuôn khổ pháp lý toàn diện, xác lập rõ 6 quyền cơ bản của công dân đối với dữ liệu cá nhân của mình.

Quyền của chủ thể dữ liệu

Theo Luật Bảo vệ dữ liệu cá nhân, công dân có các quyền sau:

Quyền được biết: Được thông báo về hoạt động xử lý dữ liệu cá nhân của mình.
Quyền đồng ý: Đồng ý hoặc không đồng ý cho phép xử lý dữ liệu cá nhân, trừ trường hợp luật có quy định khác.
Quyền truy cập: Truy cập để xem, chỉnh sửa hoặc yêu cầu chỉnh sửa dữ liệu cá nhân của mình.
Quyền rút lại sự đồng ý: Rút lại sự đồng ý đã cấp cho việc xử lý dữ liệu cá nhân.
Quyền xóa dữ liệu: Yêu cầu xóa dữ liệu cá nhân của mình.
Quyền hạn chế xử lý dữ liệu: Yêu cầu hạn chế xử lý dữ liệu cá nhân của mình.

Yêu cầu xóa hoặc chỉnh sửa dữ liệu cá nhân trên nền tảng trực tuyến

Từ ngày 01/01/2026, người dân có quyền yêu cầu xóa dữ liệu cá nhân của mình khỏi hệ thống của các tổ chức, doanh nghiệp. Tuy nhiên, quyền này không phải là tuyệt đối và việc xóa dữ liệu phải tuân thủ các nguyên tắc và giới hạn nhất định theo quy định của pháp luật. Các trường hợp có thể yêu cầu xóa dữ liệu bao gồm khi dữ liệu không còn cần thiết cho mục đích ban đầu, khi chủ thể dữ liệu rút lại sự đồng ý, hoặc khi hết thời hạn lưu trữ theo quy định.

Các trường hợp không được chấp thuận yêu cầu xóa dữ liệu

Yêu cầu xóa dữ liệu cá nhân có thể không được chấp thuận trong một số trường hợp cụ thể, ví dụ như khi dữ liệu đang được sử dụng để thực hiện nghĩa vụ pháp lý, phục vụ mục đích nghiên cứu khoa học, thống kê, hoặc khi việc xóa dữ liệu có thể ảnh hưởng đến quyền và lợi ích hợp pháp của bên thứ ba.

Quy định mới về VNeID và số điện thoại chính chủ

Từ ngày 28/9/2026, các quy định về xác thực tài khoản, cụ thể là tài khoản định danh điện tử VNeID, sẽ được siết chặt. Theo đó, tài khoản VNeID có thể bị tự động khóa nếu số thuê bao di động dùng để đăng ký tài khoản đã thay đổi và không còn chính chủ. Người dùng có thể kiểm tra thông tin thuê bao di động trên ứng dụng VNeID từ tháng 4/2026 để đảm bảo thông tin chính xác và tránh bị khóa tài khoản.

Cách kiểm tra và cập nhật thông tin VNeID

Để đảm bảo tài khoản VNeID không bị khóa, người dùng nên thực hiện các bước sau:

Truy cập ứng dụng VNeID và kiểm tra thông tin thuê bao di động đã đăng ký.
Nếu số thuê bao không còn chính chủ hoặc có thay đổi, liên hệ nhà mạng để cập nhật thông tin.
Đảm bảo số điện thoại liên kết với VNeID là số chính chủ và được sử dụng thường xuyên.

Trách nhiệm của các nền tảng trực tuyến

Luật Bảo vệ dữ liệu cá nhân áp dụng rộng rãi cho mọi cơ quan, tổ chức, cá nhân Việt Nam, các tổ chức, cá nhân nước ngoài tại Việt Nam, và các tổ chức, cá nhân nước ngoài liên quan đến hoạt động xử lý dữ liệu cá nhân của công dân Việt Nam. Các nền tảng mạng xã hội và dịch vụ truyền thông trực tuyến có trách nhiệm cao trong việc bảo vệ dữ liệu cá nhân của người dùng.

Nghĩa vụ của các nền tảng

Thông báo rõ ràng về dữ liệu cá nhân thu thập và mục đích sử dụng.
Không thu thập dữ liệu ngoài phạm vi thỏa thuận với người dùng.
Không yêu cầu cung cấp hình ảnh, video chứa nội dung giấy tờ tùy thân làm yếu tố xác thực tài khoản.
Cung cấp lựa chọn cho phép người dùng từ chối thu thập và chia sẻ tệp dữ liệu (cookies).
Không nghe lén hoặc đọc tin nhắn khi không có sự đồng ý của chủ thể dữ liệu.

Phân biệt dữ liệu cá nhân cơ bản và dữ liệu cá nhân nhạy cảm

Luật Bảo vệ dữ liệu cá nhân phân loại dữ liệu cá nhân thành hai nhóm chính: dữ liệu cá nhân cơ bản và dữ liệu cá nhân nhạy cảm. Việc phân biệt này giúp xác định mức độ bảo vệ và các quy định xử lý tương ứng.

Dữ liệu cá nhân cơ bản

Bao gồm các thông tin như họ tên, ngày sinh, giới tính, địa chỉ, số điện thoại, địa chỉ email, quốc tịch, hình ảnh cá nhân, thông tin về tài khoản ngân hàng, mã số thuế, số chứng minh nhân dân/căn cước công dân.

Dữ liệu cá nhân nhạy cảm

Là những dữ liệu liên quan đến nguồn gốc chủng tộc, dân tộc, quan điểm chính trị, tôn giáo, tình trạng sức khỏe, thông tin di truyền, sinh trắc học, đời sống tình dục, dữ liệu về tội phạm, thông tin về tài khoản của khách hàng của tổ chức tín dụng, dữ liệu về vị trí của cá nhân được xác định qua dịch vụ định vị.

Người dùng cần làm gì để bảo vệ quyền riêng tư của mình?

Với những cập nhật pháp lý quan trọng này, người dùng cần chủ động hơn trong việc bảo vệ dữ liệu cá nhân của mình. Hãy thường xuyên kiểm tra các cài đặt riêng tư trên các nền tảng trực tuyến, đọc kỹ các điều khoản dịch vụ và chính sách bảo mật, đồng thời thực hiện quyền yêu cầu xóa hoặc chỉnh sửa dữ liệu khi cần thiết. Đặc biệt, hãy đảm bảo thông tin VNeID và số điện thoại liên kết luôn chính xác và chính chủ để tránh những rắc rối không đáng có.

Sign up for Newsletter

Chưa phân loại